Contaminatiecontrole in medische laboratoria

Contaminatiecontrole

Ook wanneer in een medisch laboratorium uiterst precies wordt gewerkt blijft het gevaar van contaminaties in celculturen een moeilijk te bepalen risico. Niet zelden worden deze risico's verkeerd ingeschat en leiden contaminaties tot het verlies van de cultuur. Daarom willen wij hieronder toelichten hoe verontreinigingen in cellijnen consequent te herkennen en te voorkomen zijn.

Ieder medisch laboratorium staat iedere dag weer bloot aan dit risico

Microbiologische contaminaties in celculturen – ook in gekochte – in laboratoria vormen geen verwaarloosbaar risico. Integendeel: veel van de in laboratoria gecultiveerde cellijnen zijn geïnfecteerd met mycoplasmen. Ook zeer kleine schimmelsporen loeren overal en kunnen zich via de lucht verspreiden. En dan heb je nog de mens die tijdens het steriele werken gewoonweg fouten maakt.

Horrorscenario's voor celcultuurlaboratoria – de verschillende soorten contaminatie:

  • microbiologische contaminatie (bacteriën, mycoplasmen, schimmels, gisten ...)
  • virale contaminatie
  • proteïnaire verontreiniging (prionen)
  • chemische verontreiniging (leachables en extractables uit plastic, zware metalen ...)
  • kruiscontaminatie met andere celculturen

Waar komen deze verontreinigingen vandaan?

1. Hoe "clean" is uw uitgangscultuur?

Het probleem zit 'm vaak al in het uitgangsmateriaal. Ook als bij het maken van de voedingsbodem alles wordt geprobeerd: enkele stoffen kunnen niet helemaal weggesteriliseerd worden. Zo bestaat altijd het risico dat mycoplasmen door het steriele filter slippen. En prionen overleven zelfs een stoomsterilisatie bij 121 °C.

2. Werken laboratoriummedewerkers echt steriel?

Een van de grootste contaminatieoorzaken in laboratoria is de mens. Zo kunnen veel kruiscontaminaties worden voorkomen als laboratoriummedewerkers aan de steriele werkbank niet tegelijkertijd aan meerdere lijnen werken. Snel is een cultuur besmet met een andere – bijvoorbeeld door de onjuiste hantering van vloeistoffen.

Hectiek is de vijand van het steriele werken. Zo mag de deur naar de CO2-incubator nooit zonder reden worden geopend en al helemaal niet voor langere tijd open blijven staan. Ook onder tijdsdruk zou altijd slechts aan een cellijn mogen worden gewerkt. Bij het uitpakken van pipetten voor eenmalig gebruik onder de werkbank zouden afgeschroefde doppen weggelegd moeten worden – dat is de goede laboratoriumpraktijk (GLP).

Lees hierover ook onze blogpost: "5 spannende toepassingsgebieden voor CO2-incubatoren"

3. Gebruikt u de juiste laboratoriummaterialen?

Natuurlijk kunnen ook de in medische laboratoria gebruikte materialen celculturen verontreinigen. Daarom worden onder andere aanbevolen:

  • kunststofvaten zonder weekmakers
  • een geschikte locatie voor de incubator (in de buurt van de wasbak kunnen verontreinigingen door geparfumeerde zeep optreden)
  • incubatoraccessoires van biocidaal koper
  • Bij het werken met antibiotica zouden af en toe lijnen zonder antibiotica moeten worden gecultiveerd. Antibiotica cacheren verontreinigingen en infecties worden verspreid

Welke infecties zijn met welk onderzoek aan te tonen?

Het vervelende aan mycoplasma-infecties is dat ze vaak lang onontdekt blijven. In principe kunnen contaminaties met verschillende – meer of minder complexe – methoden goed gecontroleerd en aangetoond worden:

  • De ervaren laborant ziet reeds met een blik door de microscoop of er sprake is van een kruiscontaminatie.
  • Als men het totaal-DNA van een celcultuur extraheert, kan het mycoplasma-DNA middels de PCR-methode worden aangetoond.
  • Laboratoria waar viraal wordt getransduceerd of bio-assays worden uitgevoerd, zouden bovendien op virale contaminaties moeten worden gecontroleerd.
  • Laboratoria waar geneesmiddelen voor nieuwe therapieën worden gemaakt, zouden op bacteriën, gisten, schimmels, mycoplasmen, hiv, HCV, BSE-low-risk moeten worden gecontroleerd.

Hoe gaat men om met contaminaties?

Iedere contaminatie moet worden gedocumenteerd en geclassificeerd. Medische laboratoria die hun contaminatieproblemen in de doofpot stoppen riskeren reputatieschade.

Bovendien moeten bij een contaminatie natuurlijk speciale reinigingsmaatregelen worden genomen:

  • Bij schimmelinfecties wordt aanbevolen om te controleren of het laboratorium consequent met alcoholhoudende middelen wordt gedesinfecteerd
  • Geadviseerd wordt om de binnenkamer van de incubator consequent te behandelen met een sproei-/wisdesinfectie met alcoholhoudende middelen
  • In veel laboratoria is een maandelijkse heteluchtsterilisatie de medische standaard
  • Een antibioticabehandeling van besmette lijnen is bij kwetsbare stamcellen slechts zelden mogelijk. In dat geval kan men vaak niets anders meer doen dan de cultuur weg te gooien en weer opnieuw beginnen wat erg duur is

Conclusie:

Juist in medische laboratoria die met zeer kwetsbare stamcellen en zonder antibiotica werken is het consequent herkennen, aantonen en verwijderen van contaminaties onontbeerlijk. Transparante controle is nodig. Waar verbloemt en uitgesteld wordt, wordt het gevaar alleen maar onnodig groter. De incubator moet altijd de veiligste component in de processtap zijn. Als monsters worden verontreinigd, dan gebeurt dat meestal voor of na de cultivering in de incubator. 

Whitepaper Celcultivering: voors en tegens van technische oplossingen in CO2-incubatoren

Het doel van de celcultuur is het bereiken en handhaven van een goede celgroei en afhankelijk van de taakstelling een gewenste differentiatie te bereiken. Daarvoor moet rekening worden gehouden met vele parameters en vereisten die technisch moeten worden gerealiseerd.

Een bepalend element in de celcultuur is de CO2-incubator of CO2/O2-incubator. Temperatuur, vochtigheid, CO2- en/of O2-concentratie en binnenkamerontwerp worden gerealiseerd met verschillende technische oplossingen. Deze whitepaper vergelijkt verschillende gangbare oplossingen voor de vier parameters en het binnenruimteontwerp.

 

Nu gratis downloaden

 

Bin-Mockup-WP-Zellkultivierung-NL


8) Deze posts de zijn misschien ook interessant voor u: